Gas, water en licht

Het is nog donker als ik de natuur induik. Ik hoor een waterloop vanuit de bergen en dat doet me denken aan de Hollandse term GWL (Gas, Water en Licht) dat gebruikt wordt als verzamelnaam van de nutsvoorzieningen van een woning. Hier heeft men geen verzamelnaam. Het licht heet Listrik. “Prik” krijgen kan op twee manieren: of prepaid of abonnement. Bij prepaid koop je voor een bedrag aan stroom en dat voer je via aan code in op de prepaidmeter. Is het tegoed op dan gaat letterlijk het licht uit. Met een abonnement krijg je de rekening van het gebruik achteraf online gepresenteerd. Betalen kan op diverse manieren zoals internetbankieren en via de ATM (geldautomaat). Het gas (LPG, deze benaming niet te verwarren met autogas wat ze hier niet hebben) gaat via flessen. Gesubsidieerd en niet-gesubsidieerd. De grote flessen blauw en paars van 12 kilo (RP 220.00= 11 euro) voor bijv restaurants zijn zonder subsidie en de kleine groene flessen van 3 kilo voor de doorsnee huishoudens zijn wel gesubsidieerd (RP 22.000= 1,10 euro). Het subsidievoordeel mogen jullie zelf uitrekenen. En dan nog het Water. Bijna ieder huis heeft hier zijn eigen waterpomp. Het water op ca. 45 meter diepte is van goede kwaliteit maar voor ons niet drinkbaar. De Balinezen drinken het wel. Daarnaast is er gefilterd drinkwater (Agua) in galons van 19 liter verkrijgbaar in de warung voor RP 21.000= 1,05 euro. Ook zijn er dorpen met een watervoorziening met de bekende blauwe watermeter naar de huizen vanuit een centrale pomp (PDAM)  Hiervoor betaalt men gemiddeld ongeveer RP 50.000 per maand. Ik laat het kabbelende bergwater achter me en stiefel richting de prachtige rijstvelden in de buurt van Nusa Sari. De zon komt op en de zweetdruppels verzamelen zich op mijn rug en voorhoofd. De hoogste tijd om terug te keren naar huis waar ik na bijna 19 km op de klep van de keukendeur val. Een mooi moment voor het bakkie koffie vanuit de Vietnam Drip met de homemade appeltaart die onderin gedecoreerd is met een dun laagje amandelspijs. Met een gevulde buik duik ik het door de  minder warme nachten, het afgekoelde zwembad in.  Behoorlijk fris, dat mag geschreven worden!

Eid Al-Adha

Mijn wandeling van vandaag is te verdelen in twee trajecten. Ik vertrek later dan normaal omdat ik gewoonweg later uit bed rolde. Tegen half zeven sla ik rechtsaf. In de eerste 7 km kom ik 6 Moskeetjes tegen de duidelijk aanwezig zijn in de atmosfeer. Het is een rotherrie die het gefluit van de vogels overtreft. Ik doe mijn oortjes in want ik hoor liever goede muziek dan dat krijsende gebed. Het is erg rustig op straat omdat het vandaag een “Rode dag” is in geheel Indonesië. Een nationale feestdag vanwege het Islamitische offerfeest Eid Al-Adha. Het herdenkt de bereidheid van de profeet Ibrahim om zijn zoon te offeren. Het zal wel! Het feest duurt drie dagen en staat wereldwijd in het teken van saamhorigheid, delen en liefdadigheid. Het zal wel! Vandaar dat het in de gebedshuizen volle bak is met de luidruchtige verspreiding van het gebed. Daarom is het ook zo stil op straat. Ook de toko’s en eethuizen zijn gesloten. Als deze eerste kilometers achter me liggen dan weerkeert de rust want de laatste kilometers van mijn ronde is in Hindoeland en die hebben andere feesten maar gelukkig niet vandaag. Ik slof verder met de oortjes weer terug in het doosje, door de natuur en nu hoor ik de mooie vogels wel. Een kwartier na negenen ben ik toe aan een koffietje via de Vietnam Drip. Weer

Tweewieler “buiten gebruik”

De vogel van de dag

De drie kalenders

 Het is kwart voor zes en ik start mijn ommetje in de duisternis. Een kwartiertje later ontwaakt de dag onder begeleiding van de vele fluitende vogels. Ik hoor een Horsfield nachtzwaluw met zijn ietwat kloppend geluid. Het lijkt op een specht maar dat is het niet. Mijn gedachten gaan naar de verjaardag van onze Pembantu. Ze is geboren op 4 april en ze vierde haar verjaardag, uiteraard met een ceremonie, afgelopen vrijdag 15 mei. Hoe kan dat? De Hindoebevolking op Bali leeft met drie kalenders. Naast de Westerse kalender ook de Balinese en de Maankalender.  De Westerse voor het normale leven en de Balikalender (Pawukon) en Maankalender (Saka) volgens het Hindoegeloof. De Pakuwonkalender telt 210 dagen. Dus geboren op 4 april dan is de eerste verjaardag 7 maanden later. Dus iemand kan 2x per jaar jarig zijn. En zo schuift het door. Er zijn meerdere ceremonies 1x per 210 dagen. Zoals ook Galungan en Kuningan. Maar er is een uitzondering en dat is Hari Nyepi, Balinees Nieuwjaar volgens de Saka of maankalender. Dit is de dag van de stilte. Omdat de maanstanden worden gevolgd, valt Nyepi elk jaar op een andere dag in maart of april  (Pawukon: Een cyclus van 210 dagen verdeeld over dertig weken van zeven dagen). Dit systeem dicteert persoonlijke verjaardagen (Otonan), belangrijke rituelen en gunstige dagen voor landbouw of ceremonies.

*Saka: Een maankalender die ongeveer gelijkloopt met de westerse Gregoriaanse kalender. Het maanjaar begint ieder jaar tijdens het indrukwekkende evenement Hari Nyepi (de Dag van de Stilte). Hoe ingewikkeld kan het zijn? Maar goed voor ons is het simpel, gewoon de westerse variant. Ik loop met veel energie de natuur in en dat is genieten. Onderweg hoor ik de Roodoogbuulbuul met zijn prachtige geluid. Ik ben afgedwaald omdat ik een aantal nieuwe paden heb genomen verder van huis en daardoor was ik pas na bijna 16 km voldaan thuis.

Het beloofde land

Het beloofde land lacht je tegemoet met palmbomen, spotgoedkoop bier en schone dames. Je pakt je biezen en verlaat het druilerige Nederland voorgoed. Een oudedagsvoorziening onder de felle zon klinkt immers als een schitterende overwinning op het grijze bestaan. Je waant jezelf moeiteloos een avontuurlijke ontdekkingsreiziger met een riant pensioen.

De werkelijkheid slaat helaas snoeihard terug in de vorm van totale isolatie. Je deelt je eindeloze dagen enkel nog met zwerfhonden en hongerige muggen. Online stuurlui brullen dat je simpelweg de lokale lingo moet beheersen. Zij vergeten gemakshalve dat een strottenhoofd vol slijtage absoluut geen exotische toonhoogtes produceert.

Je zit daar op je plastic klapstoel op een Balinees strand.

Het zweet parelt gestaag op een rimpelig voorhoofd en de zoveelste halve liter vloeit routinematig naar binnen. De eenzaamheid kruipt als een sluipmoordenaar door je aderen. Je buurman praat enkel in raadsels en de serveerster lacht buitengewoon vriendelijk, maar begrijpt er werkelijk helemaal niets van. Het paradijs blijkt al snel een benauwde gouden kooi met bamboe tralies.

Nederlandse thuisblijvers hebben altijd een briljante oplossing klaarliggen. Je moet gewoon even flink integreren en die verdraaide balinese taal oppikken. Ze roepen zoiets met de stuitende arrogantie van een toerist op een eenmalige strandvakantie. Blinees is echter een buitengewoon lastige taal. Een piepkleine variatie in één letter verandert een onschuldig compliment onmiddellijk in een zware belediging.

OVERLEVINGSSTRATEGIEËN VOOR DE KOPPIGE BEJAARDE

Probeer dat integreren maar eens haarfijn uit te leggen aan een dove ex-ambtenaar uit Amersfoort. Je dure gehoorapparaat piept al hevig bij de simpelste klanken. Het roepen om een kom rijst klinkt daardoor plotseling als een ernstige doodsbedreiging aan het adres van de lokale bakker. Dat leidt uiteraard zelden tot warme vriendschappen. Je raakt enkel nog verder in het slop en het sociale isolement is compleet.

Je kunt natuurlijk krampachtig proberen om met handen en voeten te spreken. Dit mondt steevast uit in pijnlijk ongepaste pantomime en verwarde blikken. Andere wanhopige lotgenoten klampen zich daarom krampachtig vast aan kleine Nederlandse enclaves. Zij eisen luidkeels patat met mayonaise bij een volkomen verbijsterde straatverkoper en wachten lijdzaam tot de onvermijdelijke eindstrijd met de lever aanbreekt. Zelfspot is hier je enige ware reddingsboei op open zee. Je bent een wandelend cliché en dat besef mag best even pijnlijk indalen.

Het vertrouwde sprookje van een zorgeloze oude dag in Zuidoost-Azië eindigt vaak in een verstikkende stilte. Een compleet nieuwe toontaal leren op je zeventigste is een nobel, maar volstrekt kansloos streven. Je drinkt daarom je lauwe pilsje en staart wezenloos naar de ondergang van de zon. Je bent eenzaam en onbegrepen, maar je zit gelukkig wel lekker warm.

Bron: De Expat, Thailand

Vroege vogels

 Ogen en oren.

Het is kwart voor zes als ik me prepareer om te gaan wandelen. Maar ik hoor..tik tik tik..op de metalen overkapping van het terras. Dat betekent nattigheid. Ik werp een blik in het zwembad en mijn diagnose wordt bevestigd. Maar  al heel snel tijdens het naar binnen slurpen van een bakkie thee met een theelepeltje honing merk ik dat de hemeldruppels zijn gestopt. Tijd om te vertrekken. Ik heb altijd onderweg een oog voor de mensen en de natuur maar er is meer. Mijn oren registreren veel vogelgeluiden maar ik zie ze niet en dat is prachtig maar ook soms frustrerend. Iets horen maar niet zien wat het is! Dus heb ik na een tip van Jacqueline een applikasi op mijn toverdoosje gedownload zodat ik kan zien welke vogels mij in de vroege ochtend tegemoet fluiten en zingen. En dat zijn veel gevederde streekbewoners! Een veel gehoorde vogel is de “Parkhoningeter”en de “Gestreepte Grasvogel” maar er zijn er dus veel meer en die zal ik de komende weken laten zien. En zoals tijdens elke loop kom ik weer vriendelijke mensen tegen die mij al herkennen. Ik ontmoet ook een paar oudere vrouwen waarbij duidelijk herkenbaar is dat ze een zwaar leven achter hun gebogen rug hebben. Later zie ik een paar vrouwen staan bij een huis-aan-huis motor en ik hoor dat ze roddelen over een wandelende buitenlander uit Sumbersari. Gezellig! Ik loop ze lachend met een goedemorgengroet “selamat pagi” voorbij. Breeduit lachen ze terug! Op het hoogste punt van de Banjar Nusa Sari na 7 km sla ik linksaf. Een stuk verderop stiefel ik via een steil bospad  naar beneden weer richting huis. Na 12 km in 2 1/2 uur is er een vers bakkie koffie met ernaast een klein stukkie Wim’s (Hollandse dorpsgenoot) homemade Tiramisu. Heerlijk!